211 numaralı Burdur şer'iye sicilindeki tereke kayıtlarının değerlendirilmesi (1846-1854)


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Uşak Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, TARİH ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SAFA MUSTAFA ÖZKAN

Danışman: Biray Çakmak

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

19. yüzyıl, Osmanlı Devleti'nde modernleşme ve batıya yönelme anlamında önemli bir süreci ifade etmektedir. Bu süreçte birçok alanda yenilikler gerçekleştirilmiştir. Bunlardan birini hukuk alanında yapılan yenilikler oluşturmaktadır. Özellikle 3 Kasım 1839 tarihinde Tanzimat Fermanı'nın ilanından sonra hukuk alanında kurumsal ve kanunlaştırma çerçevesinde birçok reform yapılmıştır. Tereke kayıtları vefat eden kişilerin geride bıraktıkları borçları, birikimleri, vasiyetleri ve sahip oldukları eşya üzerindeki vergilerin kaydedildiği resmi belgeler olma özelliğini taşımaktadır. Tutuldukları dönemle alakalı birçok çıkarımda bulunulmaya imkan veren tereke kayıtları ait oldukları dönemlerdeki sosyal, ekonomik, kültürel, hukuksal ve demografik yapılarla ilgili çeşitli bilgilere ulaşabilmeyi mümkün kılmaktadır. Çalışmanın ana kaynağını 211 Numaralı Burdur Şer'iye Sicil Defterinde bulunan tereke kayıtları oluşturmaktadır. Bu çerçevede çalışmada miras paylaşımı, servet birikimi, etnografik malzeme, sosyo-ekonomik yapı ve aile yapısı hakkında değerlendirmeler yapılarak çıkarımlarda bulunulmuş, yeni bilgiler üretilmeye çalışılmıştır. Bu sayede hem Burdur'un ilgili dönemdeki durumunun gün yüzüne çıkarılması, hem mahallî tarih çalışmalarına katkı yapılması amaçlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Burdur, Şer'iye Sicilleri, Tereke Kayıtları, Miras, Aile, İktisadi ve demografik yapı, Etnografik Malzeme